Czym są standardy ESRS?

ESRS (European Sustainability Reporting Standards) to kompleksowe standardy regulujące raportowanie przedsiębiorstw w obszarze zrównoważonego rozwoju. Obejmują one szeroki zakres zagadnień, takich jak:

• w emisje gazów cieplarnianych (GHG),
• w zużycie zasobów naturalnych,
• w bioróżnorodność i wpływ na środowisko,
• w kwestie społeczne (warunki pracy, prawa pracowników),
• w ład korporacyjny i zarządzanie organizacją.

Standardy ESRS są obowiązkowe dla dużych firm działających na terenie UE, a także dla międzynarodowych przedsiębiorstw, których przychody na rynku europejskim przekraczają określony próg.

Jak wygląda raportowanie emisji GHG według ESRS?

1. Ujawnianie danych dotyczących Scope 1, 2 i 3

Firmy muszą raportować emisje w trzech kategoriach:

• Scope 1: bezpośrednie emisje generowane przez przedsiębiorstwo (np. produkcja, transport firmowy).
• Scope 2: pośrednie emisje wynikające ze zużycia energii (np. prąd, ciepło).
• Scope 3: inne pośrednie emisje w całym łańcuchu wartości (np. logistyka, surowce, użytkowanie produktu, utylizacja).

2. Metody oceny emisji

Firmy muszą stosować uznane metodyki, takie jak GHG Protocol czy ISO 14064, aby zapewnić porównywalność danych oraz zgodność z wymogami UE.

3. Cele redukcji emisji

Przedsiębiorstwa mają obowiązek wyznaczać mierzalne cele redukcji emisji, zgodne z unijnymi założeniami klimatycznymi, np. osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku. Postępy muszą być raportowane regularnie.

4. Przejrzystość i audyt

Wszystkie dane emisji muszą być jawne i poddawane niezależnemu audytowi, co pozwala potwierdzić ich rzetelność i kompletność.

5. Sankcje za niezgodność

W przypadku nieprzestrzegania standardów lub złożenia niepełnych raportów firmy mogą ponieść konsekwencje:

• dotkliwe kary finansowe (w niektórych krajach nawet kilka milionów euro),
• obowiązek korekty raportów,
• utrata dostępu do zielonego finansowania i inwestycji,
• ryzyko reputacyjne wynikające z jawności danych,
• możliwość postępowań sądowych.

Kiedy firmy muszą składać raporty?

Pierwsze raporty zgodne z ESRS przedsiębiorstwa muszą złożyć w 2025 roku – na podstawie danych za rok 2024. Dokumenty będą częścią corocznych sprawozdań i będą składane równocześnie ze sprawozdaniami finansowymi.

Kogo dotyczą standardy ESRS?

Obowiązek raportowania dotyczy:

1. Dużych przedsiębiorstw

Firmy spełniające co najmniej dwa z trzech kryteriów:

• ponad 250 pracowników,
• obrót powyżej 40 mln euro rocznie,
• aktywa o wartości powyżej 20 mln euro.

2. Spółek publicznych

Wszystkich firm notowanych na giełdach UE (z wyłączeniem mikroprzedsiębiorstw).

3. Wybranych małych i średnich firm (MŚP)

Notowanych na rynku regulowanym — z uproszczonymi wymogami.

4. Organizacji spoza UE

• jeśli spełniają progi dla dużych podmiotów,
• przedsiębiorstw osiągających ponad 150 mln euro przychodów w UE.

Gdzie składa się raporty ESRS i kto je weryfikuje?

Raporty będą składane do krajowych organów nadzorczych poszczególnych państw UE. Kluczowe elementy systemu raportowania to:

• Kompetentne organy – odpowiedzialne za odbiór, kontrolę i weryfikację raportów.
• Publiczny dostęp – raporty będą jawne i dostępne publicznie.
• Niezależny audyt – obowiązkowy w celu weryfikacji danych.
• Cyfrowa forma raportów – raportowanie będzie odbywać się przez platformy elektroniczne.